3. Hexagram Başlangıçtaki Zorluk (水雷屯 / Difficulty at the Beginning): neden bazı başlangıçlar baştan kolay olamaz

Yeniden merhaba, insan dostum. Üçüncü hexagrama geldiğimizde dünya artık yalnızca gök ve yerin iki büyük gücü olmaktan çıkar. Tam burada gerçekten insani durum sahneye girmeye başlar.

Başlangıçtaki Zorluk çoğu zaman insanı huzursuz eder. Bu, daha baştan yolu açılmış, birkaç adımda sonuç veren bir doku değildir. Daha çok buz tabakasının altına sıkışmış ilkbahar gök gürültüsüne benzer. Bir şey büyümek istemektedir. Durum çoktan harekete geçmiştir. Ama etraf hâlâ tıkalı, karışık, sıkışık ve olgunlaşmamıştır. İçindeki yaşamı hissedersin ama aynı anda bunun kolay bir başlangıç olmadığını da aynı açıklıkla hissedersin.

Önce hexagramların, çizgilerin ve değişen çizgilerin birlikte nasıl çalıştığını tazelemek istersen giriş rehberine dönebilirsin. Daha geniş haritayı önce açmak istersen, Başlangıçtaki Zorluk zaten altmış dört hexagram rehberinde yer alıyor.

3. Hexagram Başlangıçtaki Zorluk aslında ne anlama gelir?

Başlangıçtaki Zorluk’ta üstte Su, altta Gök Gürültüsü vardır.

Çizgilerin yapısına daha yakından bakarsak, bu hexagramda iki yang çizgisi ve dört yin çizgisi vardır; ama bunlar dengeli ve rahat dağılmış değildir. Altı çizgiyi aşağıdan yukarı doğru sayarsak dizilim şöyledir:

• birinci çizgi: yang
• ikinci çizgi: yin
• üçüncü çizgi: yin
• dördüncü çizgi: yin
• beşinci çizgi: yang
• en üst çizgi: yin

Bu şu anlama gelir: en altta ilk canlı itki çoktan hareket etmeye başlamıştır. Yani hiçbir şey başlamamış değildir. Ama o itki daha görünür görünmez üstündeki yin çizgileri tarafından sıkıştırılır. Yukarıda beşinci çizginin de yang olması, ötede hâlâ bir yön, bir merkez ya da bir kılavuz nokta olduğunu gösterir. Yine de bu yang çizgi de yinlerin arasında kaldığı için bütün durumu bir anda düzene sokamaz.

Bunu şöyle düşünebilirsin: altta topraktan çıkmak isteyen bir güç çoktan hareket ediyor; yukarıda ışık tamamen kaybolmuş değil; ama arada tıkanma, belirsizlik, karmaşa ve henüz biçim bulmamış gerçeklik katman katman duruyor. Bu yüzden bu hexagram “umut yok” demez. “Hayat var, ama o hayat şimdilik zorluğun içine sıkışmış durumda” der.

Bunu daha kolay hissedilebilecek bir görüntüye çevirirsem şöyle derim: altta gök gürültüsü çoktan kımıldıyor, yani canlılık gerçekten vardır. Ama yukarıda su vardır; risk, bulanıklık ve okunması zor bir çevre vardır. Böylece bütün durum çok belirgin bir şekil alır: bir şey başlıyordur ama zor başlayordur; bir şey filizleniyordur ama o filizin çevresindeki alan henüz dost değildir.

Bu yüzden bu hexagramın özü sadece zorluk değildir. O filizlenme, ilk oluşum, karmaşa, tıkanma ve zor bir başlangıç içindeki büyümedir.

Birçok insan zorluk kelimesini görür görmez bunu “o halde bunu yapmamalıyım”, “bu başarısız olacak” ya da “demek ki bu yanlış” diye okur. Oysa bu hexagram o kadar basit değildir. Daha çok şunu söyler: bazı şeyler baştan pürüzsüz başlayamaz; çünkü yanlış oldukları için değil, henüz fazla yeni, fazla narin, fazla düzensiz oldukları ve dünyanın da onlar için olgun bir yol açmaya henüz vakit bulamadığı için.

Bu yüzden bu, kötü haber anlamındaki zorluk değildir. Bu, hayatın tam ortaya çıkmaya çalışırken yaşadığı zorluktur.

Bu hexagram nasıl bir doku taşır?

Başlangıçtaki Zorluk ortaya çıktığında genellikle birkaç çok belirgin özellik taşır:

• bir şey çoktan hareket etmeye başlamıştır ama istikrara hâlâ çok uzaktır
• dış çevre işbirliği yapmaz ve karışık, gecikmeli ya da tekrarlayan bir hâl alabilir
• başlamamak mümkün değildir ama yine de düzgün başlamak zordur
• bu aşama hızlı sonuçlardan çok sabır, deneme ve düzen kurma ister

Eğer bir projenin yeni başladığı, bir ilişkinin yeni filizlendiği, hayatının yeni yön değiştirdiği ya da kimliğinin yeni dönüştüğü bir evredeysen, bu hexagram çok kolay ortaya çıkabilir.

Ama sana yumuşakça şunu da hatırlatmak isterim: bu hexagramın zorluğu yalnızca “ileride direnç var” değildir. Aynı zamanda rahatsızlığı, dağınıklığı ve olgunlaşmamışlığı, bunların hiç başlamaması gerektiğinin kanıtı sanıp sanmayacağınla da ilgilidir.

Çünkü filizlenme dönemindeki en kolay yanlış okumalardan biri, “şimdi zor”u “o halde hiçbir zaman iyi olmayacak” diye okumaktır. Oysa birçok şey başta yanlış olduğu için değil, henüz kendi düzenini büyütecek zamanı olmadığı için kaotik görünür.

Başlangıçtaki Zorluk gerçek hayatta en çok nerelerde görünür?

İşte ve yaşam yönünde

İşte bu hexagram çoğu zaman şunlara karşılık gelir:

• yeni bir proje, yeni bir yön ya da yeni bir rol daha yeni başlamıştır
• kaynaklar henüz tamamlanmamıştır ve süreçler daha oturmamıştır
• ilerledikçe beklediğinden daha fazla gerçek sorun olduğunu fark edersin
• ileri gitmek imkansız değildir ama her adım hâlâ yol aramak gibidir

Son zamanlarda yeni bir evre açıyorsan ve bu evre umutsuz değil de sadece çok karışık, çok takılmış ve çok fazla yoklayarak ilerlemeyi gerektiriyorsa, bu hexagramın nefesi çoktan orada olabilir.

Bu sana genellikle “bırak” demez. Daha çok şunu der: bu henüz hasat zamanı değildir. Bu, iskeleti kurma, engelleri temizleme ve karmaşanın içinde ilk yol parçasını nasıl yürüyeceğini öğrenme zamanıdır.

Aşkta ve ilişkilerde

Aşkta Başlangıçtaki Zorluk genellikle zaten açık, istikrarlı ve olgun bir ilişki dokusunu tarif etmez. Daha çok şuna benzer:

• bir ilişki daha yeni bir şey hissetmeye başlamıştır ama hâlâ belirsizdir
• iki taraf yakınlaşmak istiyordur ama gerçeklik karmaşıktır, kaygılar çoktur ve ritim uyuşmaz
• içeride çoktan bir filiz çıkmıştır ama dış koşullar henüz elverişli değildir

Eğer içinde bulunduğun ilişki “imkansız değil ama ilerletmek gerçekten zor” gibi hissettiriyorsa, bu hexagram çok kolay ortaya çıkabilir.

Şu soruyu yakına getirir: karşındaki şey sabırla büyütmeye değer bir filiz mi, yoksa seni sadece tüketmeye devam edecek bir karmaşa mı?

Bu yüzden aşk alanında bu hexagram otomatik olarak “iyi” ya da “kötü” demek değildir. Daha çok, büyümenin zorluğu ile yapının baştan sorunlu oluşunun zorluğunu ayırt etmeni ister.

İç durumunda

Bazen bu hexagram dışarıdaki bir olayı hiç anlatmaz. Doğrudan senin iç durumunun dokusunu anlatır.

Şunları hissedebilirsin:

• yeni bir hayata başlamak istiyorsundur ama hâlâ sakar ve bunalmış hissediyorsundur
• yön belirmeye başlamıştır ama yol hâlâ net değildir
• içinde büyümek isteyen bir şey vardır ama gerçeklik bunu sürekli kesintiye uğratır
• umut, kaygı, heyecan ve yorgunluk birbirine karışmıştır

Eğer durum buysa, bu hexagramın gelişi çoğu zaman bir onay işlevi görür: büyümüyor değilsin. Sadece en zor bölümde büyüyorsun.

Bir okumada Başlangıçtaki Zorluk çıkarsa nasıl anlamalı?

Senin için yaptığım bir okumada Başlangıçtaki Zorluk’u görürsem, onu ilk anda “buradan bir şey çıkmaz” diye okumam. Onu daha çok şöyle okurum:

Senin durumunda yeni bir şey çoktan hareket etmeye başladı, ama onu olgun bir aşamanın ölçüsüyle yargılamak için henüz çok erken, çok dağınık ve çok zamana bağlı.

Bu şu anlama gelir:

• eğer başlamaya karar verdiysen başlangıcın zarif görünmeyebileceğini kabul et
• durum hâlâ kaotikse önce yapıyı düzenle, sonra gücünü kanıtlamaya kalk
• direnç tekrar tekrar çıkıyorsa bunu kaderin reddi değil, yol açmanın bir parçası olarak ele al

Ama aynı anda şu çarpıtmalara dikkat et:

• ilk birkaç adım tökezledi diye her şeyi yıkma
• kaosun içinde körlemesine hızlanıp hâlâ kırılgan olan yapıyı dağıtma
• her zorluğu romantikleştirme; gerçekten problemli olanı yine de net görmek gerekir

Bu hexagram toprağı yeni yarmış taze bir filiz gibidir. Onun gerçekten ihtiyacı olan şey daha hızlı büyü diye bağırılması değildir. Önce istikrarsızlığın içinde hayatta kalmasına izin verilmesidir.

ZenZen’in pratik hatırlatması

Son zamanlarda Başlangıçtaki Zorluk çıktıysa, sana en çok söylemek istediğim şey şu:

Lütfen başlangıç zor diye kendi başlangıcını hemen utandırma.

Birçok insan gerçek başarısızlığın içinde değil, “daha baştan neden bu kadar dağınık, bu benim yetersiz olduğum anlamına mı geliyor?” düşüncesinin içinde çöker. Oysa gerçekten yeni olan şeyler başta çoğu zaman beceriksiz görünür. Daha yeni başlayan bir ekip, daha yeni yön değiştiren bir hayat, daha yeni filizlenen bir ilişki, daha yeni aydınlanan bir yön: bunların neredeyse hiçbiri başlangıçta bitmiş bir ürün gibi görünmez.

Bu hexagram acıyı övmüyor. Sadece zor bir başlangıcın zor bir başlangıç olduğunu hatırlatıyor. Bu otomatik olarak yanlış olduğunun kanıtı değildir. Şu an en çok ihtiyaç duyduğun şey çoğu zaman daha sert bir öz-yargı değil, daha ince bir sabır, daha dengeli bir dokunuş ve her şey hâlâ dağınıkken düzenin yavaş yavaş büyümesine izin verme isteğidir.

Böyle bir zamanda daha bilge hareketler çoğu zaman şunlardır:

• önce durumun hâlâ filizlenme evresinde olduğunu kabul etmek
• önce en temel birkaç şeyi istikrara kavuşturmak
• aynı anda hem keşfetmeye hem düzeltmeye izin vermek
• büyümenin maliyeti ile yapısal uyarıyı ayırt etmeyi sürdürmek

Zorluğun kendisi sorun değildir. Sorun çoğu zaman zorluğu “o halde bunların hiçbiri başlamamalıydı” diye okumaktır.

Bu dokudan sonra nereye gidilir?

Altmış dört hexagramın tam haritasını açmayı sürdürmek istersen genel rehbere dönebilirsin. Hareketli çizgiler ve dönüşen hexagramlar devreye girdiğinde tek bir hexagramın tonunun neden değiştiğini daha net anlamak istersen hexagramlar ve çizgiler girişini yeniden okuyabilirsin.

Bunu ilk iki hexagramın yanında okumak istersen 1. Hexagram Yaratıcı Güç ve 2. Hexagram Alıcı Olan rehberlerine geçebilirsin. Böylece başlatma ve alma sonrasında dünyanın üçüncü hareketinin neden kaçınılmaz olarak gerçekten zor bir açılışa girdiğini hissedebilirsin.

Ve eğer şu anda karışık, tıkalı ama yine de kaçınılmaz olan yeni bir dönemin eşiğinde duruyorsan, her zaman ana sayfaya dönebilir ve beni orada bulabilirsin. Bu zorluğun seni durdurmaya mı, yoksa ilk yol parçasını nasıl yürüyeceğini öğretmeye mi çalıştığını birlikte görebiliriz.